Diễn đàn về nhà nước, pháp luật, chính sách
ISSN 1859-297X Thứ sáu, 22/06/2018, 23:55(GMT+7)
 
Thông tin lập pháp

Luật Bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ em trước yêu cầu sửa đổi, bổ sung

Đại hội đồng Liên hiệp quốc thông qua Công ước Quốc tế về quyền trẻ em ngày 20/11/1989, có hiệu lực như Luật Quốc tế từ ngày 2/9/1990. Việt Nam là nước thứ 2 trên thế giới phê chuẩn Công ước này. Theo Công ước Quốc tế về quyền trẻ em, trẻ em có bốn nhóm quyền, đó là quyền được sống, quyền được phát triển, quyền được bảo vệ và quyền được tham gia. Quyền được tham gia của trẻ em ghi nhận trong Công ước: “Trẻ em có quyền tự do bày tỏ ý kiến và được mọi người tôn trọng, xem xét những ý kiến đó vì lợi ích tốt nhất của trẻ em” (Điều 12) và “Trẻ em có quyền nói lên quan điểm của mình, thu nhận thông tin và làm cho tất cả mọi người biết đến thông tin đó” (Điều 13).

Hiến pháp năm 1992 của nước ta đã ghi nhận trách nhiệm của Nhà nước, gia đình và xã hội trong việc bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ em, nhưng chưa đề cập đến quyền được tham gia của trẻ em. Do vậy, việc sửa đổi, bổ sung nội dung này trong Hiến pháp 2013 là một cam kết của Việt Nam trong việc thực hiện đầy đủ điều ước quốc tế về quyền của trẻ em. Khoản 1 Điều 37 Hiến pháp 2013 ghi: “Trẻ em được Nhà nước, gia đình và xã hội bảo vệ, chăm sóc và giáo dục; được tham gia vào các vấn đề về trẻ em”... Đây là cơ sở pháp lý quan trọng nhất để chúng ta thực hiện đầy đủ Công ước Quốc tế về quyền trẻ em.

Năm 2004, Việt Nam đã có Luật Bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ em (Luật BVCSGDTE). Nhưng ngay từ tên gọi, Luật đã không thể hiện nội hàm về quyền được tham gia của trẻ em ghi nhận trong Công ước Quốc tế về quyền trẻ em. Thực tế này không đáp ứng được yêu cầu của Công ước và quy định của Hiến pháp 2013. Do vậy, việc sửa đổi Luật BVCSGDTE năm 2004 là rất cần thiết.

 Đến nay, Bộ Lao động, Thương binh và xã hội - cơ quan được Chính phủ giao soạn thảo Luật sửa đổi Luật BVCSGDTE - đã có bản Dự thảo lần 2 (ngày 20/8/2014). Để bước đầu xin ý kiến các ĐBQH, các chuyên gia, các nhà khoa học, Bộ Lao động, Thương binh và xã hội và Viện Nghiên cứu Lập pháp thuộc UBTVQH đã tổ chức Hội thảo “Góp ý Dự thảo Luật BVCSGDTE (sửa đổi)” tại Hà Nội, ngày 08/11/2014.

PGS,TS. Đinh Xuân Thảo, ĐBQH, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Lập pháp, TS. Doãn Mậu Diệp, Thứ trưởng Bộ Lao động, Thương binh và xã hội, đồng chủ trì Hội thảo.

Ông Đặng Hoa Nam, Phó Cục trưởng Cục Bảo vệ, chăm sóc trẻ em, Bộ Lao động, Thương binh và xã hội, thay mặt Ban soạn thảo, nêu những bất cập của Luật BVCSGDTE năm 2004 và trình bày những nội dung chính của Dự thảo Luật BVCSGDTE (sửa đổi). Theo ông Nam, đây là một Dự thảo Luật sửa đổi căn bản Luật BVCSGDTE năm 2004, từ tên gọi (Luật Trẻ em), nội hàm đến dung lượng, với 9 Chương, 118 Điều, bám sát các quy định của Công ước Quốc tế về quyền trẻ em, phù hợp với quy định của Hiến pháp 2013.

GS. Hồ Ngọc Đại, nhà khoa học giáo dục hàng đầu của Việt Nam, đọc tham luận về “Tính lịch sử và tính triết học của Bộ luật về trẻ em”. GS nhấn mạnh, Dự thảo luật cần có Lời nói đầu nêu những tư tưởng chủ đạo chi phối các chương mục của Dự thảo luật. Theo GS, trẻ em sinh ra trong thế kỷ 21 “có thể có những cái lần đầu tiên có trong lịch sử. Năm 2001, Mỹ công bố bản đồ gène cho biết, tất cả trẻ em hiện đại sinh ra, không kể nguồn gốc xuất thân và nơi sinh sống, đều có số gène giống nhau đến 99,94%. Như vậy, về mặt lịch sử, tất cả trẻ em hiện đại đều có chung một mặt bằng thực tiễn, hiện thực. Cũng vậy, tất cả trẻ em hiện đại đều có chung một mặt bằng triết học như nhau. Vậy là, cả lịch sử lẫn triết học, tất cả trẻ em hiện đại đều có chung một “mặt bằng”... “Trẻ em, với tư cách cá nhân, có quyền chấp nhận hay từ chối những tác động từ bên ngoài, từ người lớn, từ các thể chế trong xã hội người lớn. Ở đây, có sự khác biệt cơ bản giữa bộ luật cho người lớn và bộ luật cho trẻ em. Bộ luật dành cho trẻ em không phải là nghĩa cử cao cả ban cho trẻ em, mà nêu lên trách nhiệm và nghĩa vụ của người lớn, vì sự tồn tại và phát triển của xã hội”... “phải xuất phát từ trẻ em để đi đến trẻ em, luôn lấy trẻ em làm chuẩn, làm căn cứ để đưa ra các quy định, các luật”.

TS. Ngô Thị Minh, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, Giáo dục, Thanh niên, Thiếu niên và Nhi đồng của Quốc hội khóa XIII phát biểu bình luận về Dự thảo Luật Trẻ em, dự định thay thế Luật BVCSGDTE năm 2004. Theo TS. Ngô Thị Minh, Dự thảo Luật đã làm rõ nhiều nội dung quan trọng, như quy định cụ thể hơn về trách nhiệm, quyền hạn của các cơ quan nhà nước, tổ chức xã hội liên quan đến trẻ em, về chức năng và trách nhiệm giám sát của các cơ quan của Quốc hội, các tổ chức dân sự trong việc thực hiện luật. Đặc biệt, bà Minh thể hiện sự tán đồng với quy định tăng độ tuổi trẻ em lên 18 để phù hợp Công ước Quốc tế về quyền trẻ em; quy định chi tiết Điều 37 của Hiến pháp 2013 về quyền tham gia của trẻ em; quy định rõ hơn về công tác chăm sóc, bảo vệ trẻ em...

Các ĐBQH Hoàng Thị Hoa, Dương Trung Quốc... phản biện và kiến nghị về các vấn đề đã nêu trong Dự thảo Luật, như tên gọi của Dự thảo Luật, xem lại quy định “trẻ em là công dân dưới 18 tuổi”, có nên có một chương riêng về trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt, các nội dung có liên quan đến tư pháp trẻ em... Đặc biệt, các ý kiến tập trung thảo luận về việc thành lập Cơ quan đại diện, Người đại diện của trẻ em, xem xét các mô hình quốc tế và thực tiễn Việt Nam để có quy định phù hợp.

TS. Trần Thị Thanh Thanh,  Chủ tịch Hội Bảo vệ Quyền trẻ em Việt Nam, đặc biệt quan tâm đến câu hỏi: Làm thế nào để đẩy mạnh hơn nữa công tác giám sát thực hiện quyền trẻ em ở nước ta. Theo bà, Việt Nam hiện nay có nhiều cơ quan, tổ chức có chức năng giám sát việc thực hiện chính sách, luật pháp về trẻ em và quyền trẻ em, nhưng chúng ta lại chưa có một cơ quan giám sát độc lập, được chi phối bởi luật pháp, để hoạt động giám sát độc lập, tự chủ. Điều này làm hạn chế hiệu quả thực hiện và bảo vệ hiệu quả quyền trẻ em... Dự thảo Luật cần quy định rõ về tổ chức và hoạt động của thiết chế này.

Nhiều đại biểu cho ý kiến về mô hình tổ chức cơ quan bảo vệ quyền trẻ em, một cơ quan đủ thẩm quyền, có thể thuộc Chính phủ như Dự thảo đã đề xuất, có thể trực thuộc Quốc hội - là một Ủy ban của Quốc hội. Đối với mô hình tổ chức xã hội dân sự giám sát việc thực hiện quyền trẻ em, cũng có sự đồng thuận, nhưng để làm rõ về tổ chức và hoạt động phải có sự nghiên cứu thêm.

Các ông Doãn Mậu Diệp, Đặng Hoa Nam - thay mặt cơ quan soạn thảo - giải trình thêm về các nội dung các ĐBQH yêu cầu, đồng thời hứa tiếp thu các ý kiến để chỉnh lý, bổ sung Dự thảo luật.

PGS, TS. Đinh Xuân Thảo đề nghị các chuyên gia, các nhà khoa học và các ĐBQH tiếp tục nghiên cứu, cho ý kiến để Ban soạn thảo tiếp tục hoàn thiện Dự thảo luật trình Quốc hội trong năm 2015.

 

DIÊN ANH

Ý kiến của bạn
Tên của bạn
Địa chỉ
Email
Điện thoại
Tệp đính kèm
 
 
gửi đi
3.jpg
Đồng chí Nguyễn Đình Quyền, Viện trưởng Viện Nghiên cứu lập pháp thuộc UBTVQH và ông Rhee, Ik Hyeon, Viện trưởng Viện Nghiên cứu pháp luật thuộc Chính phủ Hàn Quốc ký thỏa thuận hợp tác giữa hai cơ quan nghiên cứu tại Hà Nội, ngày 7/6/2018
Số 03 ((212) tháng 2/2012) 05/02/2012
 
Tội phạm xâm hại tình dục trẻ em và vấn đề bảo vệ quyền trẻ em qua công tác xét xử ở khu vực miền Trung - Tây nguyên

Tổng quan và đánh giá các quy định của pháp luật về đại biểu Quốc hội ở Việt Nam

Đặc điểm, yêu cầu và thực trạng phân cấp quản lý đất đai hiện nay

Đồng bộ hóa luật tư hiện nay trong bối cảnh xây dựng nền kinh tế thị trường: sự cần thiết và định hướng

kinh nghiệm xây dựng thể chế tự quyết cho các thành phố văn minh

các điều kiện bảo đảm thực hiện cơ chế kiểm soát quyền lực nhà nước

Pháp luật của Trung Quốc và Nhật Bản về ô nhiễm không khí và một số nhận xét, so sánh với pháp luật Việt Nam

Vai trò của Toà Hành chính trong bảo đảm quyền công dân theo Luật Tố tụng hành chính năm 2015

về tính độc lập và quyền miễn trừ của thẩm phán

Những nội dung về bảo vệ môi trường trong xây dựng và phát triển các đơn vị hành chính - kinh tế đặc biệt

Tìm kiếm
Tìm kiếm nâng cao
 
Hiển thị tốt nhất trên trình duyệt Firefox

    Trang chủ | Liên hệ | Sơ đồ website Trang thông tin điện tử của Tạp chí Nghiên cứu Lập pháp – Văn phòng Quốc hội
Giấy phép xuất bản số: 37/GP-BC-BVHTT, cấp ngày: 08/04/2005 • Tổng Biên tập: Ts. Phạm Văn Hùng
Toà soạn: 27A Võng Thị – Tây Hồ – Hà Nội: Điện thoại: 08043359 - 08043362• Fax: 08048486• Email: nclp@qh.gov.vn

Ghi rõ nguồn "Tạp chí Nghiên cứu Lập pháp" khi phát hành lại thông tin từ website này
Bản quyền thuộc về Tạp chí Nghiên cứu Lập pháp. Phát triển bởi Công ty Tinh Vân