Diễn đàn về nhà nước, pháp luật, chính sách
ISSN 1859-297X Chủ nhật, 25/06/2017, 17:25(GMT+7)
 
Kinh nghiệm hoạt động dân cử

Chọn vấn đề chất vấn và đối tượng chất vấn

Trong việc lựa chọn vấn đề chất vấn, đại biểu Quốc hội cũng nên lựa chọn các vấn đề liên quan đến lĩnh vực chuyên môn của mình. Sự thông thạo kiến thức chuyên môn là một lợi thế lớn giúp cho các đại biểu phản ứng nhanh hơn với các diễn biến trong quá trình thực hiện quyền chất vấn.

Đối với từng đại biểu Quốc hội, trong nhiều vấn đề có thể lựa chọn, đại biểu thường tập trung chất vấn vào những vấn đề mình cảm thấy bức xúc nhất. Và thật may mắn, những vấn đề này cũng thường là mối quan tâm của công chúng. Khi một nội dung chất vấn được nhiều người quan tâm, đại biểu Quốc hội sẽ có nhiều cơ hội được trình bày nội dung chất vấn và nghe trả lời chất vấn trực tiếp tại phiên họp của Quốc hội. Bởi vì theo quy định hiện hành, dựa trên tổng hợp các chất vấn của đại biểu Quốc hội, ủy ban thường vụ Quốc hội sẽ dự kiến danh sách những người có trách nhiệm trả lời chất vấn theo một trong các tiêu chí là mức độ quan tâm của công chúng về vấn đề chất vấn. Bên cạnh đó, được công chúng quan tâm nghĩa là vấn đề mà đại biểu Quốc hội theo đuổi sẽ nhận được hậu thuẫn không nhỏ từ công chúng cũng như từ các đồng nghiệp. Sự hỗ trợ này có ý nghĩa rất lớn để có một cuộc chất vấn thành công.

Lựa chọn vấn đề chất vấn liên quan trực tiếp đến việc lựa chọn đối tượng chất vấn. Xác định Bộ trưởng nào phải chịu trách nhiệm ra sao đối với một bức xúc đang tồn tại trong nền kinh tế xã hội là một điều khá khó khăn. Ở đây, đại biểu Quốc hội phải giải quyết hai câu hỏi: thứ nhất, vấn đề đó có xuất phát từ nguyên nhân chủ quan hay không, và thứ hai, vấn đề đó thuộc trách nhiệm của bộ nào.

Chẳng hạn, không phải mọi vấn đề liên quan đến tiền giả đều thuộc trách nhiệm của Thống đốc Ngân hàng Nhà nước. Và hơn nữa, Ngân hàng Nhà nước cũng không thể giải quyết được vấn đề các ngân hàng thương mại trong hệ thống ngân hàng cho vay hay không cho vay đối với một số đối tượng chính sách cụ thể. Trong nền kinh tế thị trường, việc cho vay hay không cho vay thuộc trách nhiệm kinh doanh của từng ngân hàng chứ không thuộc trách nhiệm quản lý nhà nước của Thống đốc.

Làm thế nào để tạo nên sự ủng hộ đối với nội dung chất vấn?

Càng được nhiều người ủng hộ, cơ hội thành công ở Quốc hội càng lớn. Biết cách tạo ra sự ủng hộ đối với những vấn đề chất vấn mình theo đuổi, con đường đi đến mục tiêu  sẽ dễ dàng hơn.

Sự ủng hộ về các vấn đề chất vấn ở Quốc hội nước ta chủ yếu phụ thuộc vào sự đồng cảm trước những vấn đề “bức xúc” của xã hội. Để tạo ra sự đồng cảm đó, đại biểu nên đưa những vấn đề mình quan tâm ra thảo luận mỗi khi có cơ hội. Theo truyền thống hoạt động ở Quốc hội nước ta, các vấn đề liên quan đến thực trạng của xã hội được thảo luận ở nhiều lần, ở nhiều phiên họp khác nhau. Trước khi lên đường tham dự kỳ họp, mỗi Đoàn đại biểu Quốc hội thường có một phiên họp chuẩn bị trong đó có nêu lên những nội dung mà Đoàn cần tập trung tham gia ý kiến tại kỳ họp. Trong thời gian kỳ họp, các phiên họp Tổ, Đoàn đại biểu Quốc hội lại là một cơ hội khác để đại biểu Quốc hội “tung” vấn đề của mình ra thảo luận. ở các phiên thảo luận về tình hình kinh tế - xã hội thường được tổ chức vào đầu mỗi kỳ họp, lại một lần nữa đại biểu có cơ hội tìm kiếm sự ủng hộ cho những nội dung mà mình cảm thấy bức xúc. Sự tâm huyết trong việc nêu vấn đề và thảo luận vấn đề qua nhiều lần sẽ tạo ra hiệu quả đối với sự ủng hộ của các đồng nghiệp.

Một cách khác cũng không kém phần hiệu quả là sử dụng các phương tiện thông tin đại chúng. Kỳ họp Quốc hội là đợt “sinh hoạt chính trị” lớn của cả nước, rất được các phương tiện thông tin đại chúng quan tâm đưa tin. Những nội dung được đăng tải hàng ngày trên báo chí vừa có thể thu được sự ủng hộ của quảng đại quần chúng cũng như các đồng nghiệp trong Quốc hội cho dù cách làm này có vẻ gián tiếp hơn so với cách làm đầu tiên.

Tác động nghị trình trong hoạt động chất vấn

Nắm được nghị trình là nắm nhiều cơ hội thành công. Trong một thể chế mà nội dung hoạt động phụ thuộc nhiều vào quy trình làm việc như Quốc hội, kỹ năng sử dụng nghị trình có ý nghĩa vô cùng quan trọng. Đối với vấn đề chất vấn, việc tác động nghị trình có thể được thực hiện dưới hai dạng: tác động đến thời điểm tiến hành phiên họp chất vấn và quyết định thời điểm nêu vấn đề chất vấn của đại biểu trong phiên họp đó.

Đối với vấn đề thứ nhất, Đối với hoạt động ở Quốc hội nước ta, ba ngày chất vấn là một hoạt động trọng tâm trong hầu hết các kỳ họp. Đại biểu Quốc hội được quyền lựa chọn thời điểm để tiến hành ba ngày họp quý báu này. Như vậy, vấn đề đặt ra là ba ngày chất vấn đó nên được quyết định vào thời gian nào, đầu kỳ họp, giữa kỳ họp hay cuối kỳ họp. Thời điểm có ý nghĩa rất quan trọng vì nếu là đầu kỳ họp, các nội dung chất vấn chưa được “hâm nóng” qua các lần thảo luận, đặc biệt là các phiên thảo luận về tình hình kinh tế - xã hội. Ngược lại, nếu là cuối kỳ họp, sự nhiệt tình của chính đại biểu Quốc hội cũng có thể đã bị “nguội” bớt, vì những mệt mỏi gặp phải trong một kỳ họp kéo dài, đồng thời sự mong chờ của đồng nghiệp cùng các cử tri cũng không còn hào hứng như khoảng thời gian ban đầu.

Ở Quốc hội nước ta, sau khi các đại biểu Quốc hội gửi nội dung chất vấn bằng văn bản tới Chủ tịch Quốc hội, Đoàn thư ký kỳ họp sẽ giúp Chủ tịch Quốc hội tập hợp các chất vấn và dự kiến danh sách những Bộ trưởng trả lời chất vấn. Lần lượt các Bộ trưởng sẽ trả lời các chất vấn trong một khoảng thời gian nhất định. Trong mỗi phiên trả lời, trước hết, Bộ trưởng sẽ trả lời những câu hỏi đã nhận được bằng văn bản, sau đó nếu các đại biểu Quốc hội chưa thỏa mãn với nội dung trả lời, Bộ trưởng sẽ ghi nhận từ một đến năm câu hỏi thêm để trả lời trực tiếp. Với thủ tục này, đại biểu sẽ gặp phải một thách thức là có thể sẽ bị bỏ qua quyền trình bày chất vấn của mình nếu chậm tay bấm nút yêu cầu được phát biểu. Do vậy, luyện cho mình kỹ năng tập trung trong suốt phiên họp cũng rất hữu ích cho đại biểu Quốc hội.

 Nguồn: ttbd.gov.vn

Danh Nguyên
Ý kiến của bạn
Tên của bạn
Địa chỉ
Email
Điện thoại
Tệp đính kèm
 
 
gửi đi
8.jpg
Đồng chí Uông Chu Lưu, Phó Chủ tịch Quốc hội trao quyết định bổ nhiệm đồng chí Nguyễn Đình Quyền làm Viện trưởng Viện NCLP
Số 03 ((212) tháng 2/2012) 05/02/2012
 
Thực trạng và nhu cầu giải thích Hiến pháp, luật, pháp lệnh ở Việt Nam

Mối quan hệ giữa quyền tiếp cận thông tin của công dân và nhà báo trong hai dự thảo luật

Công khai thông tin với việc thực hiện phản biện xã hội

Thư của Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Sinh Hùng gửi Tạp chí Nghiên cứu Lập pháp

CÔNG BỐ VÀ TRAO NGHỊ QUYẾT BỔ NHIỆM VIỆN TRƯỞNG VIỆN NGHIÊN CỨU LẬP PHÁP

Sự ảnh hưởng của pháp luật Pháp tới luật tư ở Việt Nam

Khai mạc trọng thể Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XIV

Khai mạc kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XIV

Lựa chọn chính sách cạnh tranh trong bối cảnh hội nhập kinh tế hiện nay

Khai mạc kỳ họp thứ 3, Quốc hội khóa XIV

Tìm kiếm
Tìm kiếm nâng cao
 
Hiển thị tốt nhất trên trình duyệt Firefox

    Trang chủ | Liên hệ | Sơ đồ website Trang thông tin điện tử của Tạp chí Nghiên cứu Lập pháp – Văn phòng Quốc hội
Giấy phép xuất bản số: 37/GP-BC-BVHTT, cấp ngày: 08/04/2005 • Tổng Biên tập: Ts. Phạm Văn Hùng
Toà soạn: 27A Võng Thị – Tây Hồ – Hà Nội: Điện thoại: 08043359 - 08043362• Fax: 08048486• Email: nclp@qh.gov.vn

Ghi rõ nguồn "Tạp chí Nghiên cứu Lập pháp" khi phát hành lại thông tin từ website này
Bản quyền thuộc về Tạp chí Nghiên cứu Lập pháp. Phát triển bởi Công ty Tinh Vân